HRM คืออะไร? ต่างจาก HR อย่างไร และทำไมองค์กรจึงต้องมีระบบ HRM
เมื่อพูดถึงการบริหารพนักงานในองค์กร เรามักได้ยินคำว่า HR, HRM, HRMS และ Payroll ซึ่งหลายครั้งถูกใช้แทนกันจนทำให้เกิดความสับสน
จริง ๆ แล้วแต่ละคำมีความหมายแตกต่างกัน และเกี่ยวข้องกันในกระบวนการบริหารทรัพยากรบุคคล
บทความนี้จะพาไปทำความเข้าใจแบบง่าย ๆ ว่า HRM คืออะไร และระบบ HRM สามารถช่วยองค์กรได้อย่างไร
HR คืออะไร?
HR ย่อมาจาก Human Resources หรือ “ทรัพยากรบุคคล”
ในองค์กร คำว่า HR มักใช้เรียกฝ่ายหรือบุคลากรที่รับผิดชอบงานเกี่ยวกับพนักงาน เช่น
การสรรหาและรับพนักงาน
การจัดเก็บประวัติพนักงาน
การลงเวลาทำงาน
การจัดการวันลา
การทำงานล่วงเวลา (OT)
การคำนวณเงินเดือน
การประเมินผล
การฝึกอบรม
สวัสดิการพนักงาน
ภาษีและประกันสังคม
การลาออกและสิ้นสุดการจ้าง
ดังนั้น HR คือคนหรือหน่วยงานที่ดูแลงานด้านบุคลากร
แต่เมื่อองค์กรมีพนักงานมากขึ้น การบริหารข้อมูลเหล่านี้ด้วยเอกสารหรือ Spreadsheet เพียงอย่างเดียวอาจเริ่มมีข้อจำกัด
จึงเกิดแนวคิดของ HRM
HRM คืออะไร?
HRM ย่อมาจาก Human Resource Management
หมายถึง การบริหารทรัพยากรบุคคลอย่างเป็นระบบ
HRM ไม่ได้หมายถึงเพียงการคำนวณเงินเดือน แต่ครอบคลุมกระบวนการตั้งแต่พนักงานเริ่มเข้าทำงาน ระหว่างการทำงาน ไปจนถึงการสิ้นสุดการเป็นพนักงาน
ตัวอย่างกระบวนการ ได้แก่
สมัครงาน → รับเข้าทำงาน → บันทึกข้อมูลพนักงาน → ลงเวลา → ขาด/ลา/มาสาย → OT → Payroll → ประเมินผล → ฝึกอบรม → ปรับตำแหน่ง/ค่าจ้าง → สิ้นสุดการจ้าง
เมื่อข้อมูลทั้งหมดเชื่อมโยงกัน องค์กรสามารถลดการบันทึกข้อมูลซ้ำและตรวจสอบข้อมูลย้อนหลังได้ง่ายขึ้น
HR กับ HRM ต่างกันอย่างไร?
สามารถจำแบบง่าย ๆ ได้ว่า
HR = คนหรือฝ่ายที่ดูแลบุคลากร
ส่วน
HRM = กระบวนการและแนวทางในการบริหารบุคลากร
ตัวอย่างเช่น
เจ้าหน้าที่ HR ตรวจสอบเวลาทำงานของพนักงาน
แต่ระบบและกระบวนการที่นำข้อมูลเวลาเข้า–ออก การลา และ OT ไปใช้ในการคำนวณเงินเดือน เป็นส่วนหนึ่งของ HRM
ดังนั้น HR และ HRM จึงไม่ใช่สิ่งที่มาแทนกัน แต่ทำงานร่วมกัน
แล้ว HRMS คืออะไร?
อีกคำหนึ่งที่พบได้บ่อยคือ HRMS — Human Resource Management System
HRMS หมายถึง ระบบสารสนเทศหรือซอฟต์แวร์ที่นำมาใช้สนับสนุนการบริหารทรัพยากรบุคคล
ตัวอย่างโมดูลในระบบ HRMS อาจประกอบด้วย
Employee Database
ข้อมูลและประวัติพนักงาน
Time Attendance
เวลาเข้า–ออกงาน กะ ขาด ลา มาสาย และ OT
Payroll
เงินเดือน รายได้ รายหัก ภาษี และประกันสังคม
Leave Management
ระบบการลาและการอนุมัติ
Employee Self-Service
ให้พนักงานตรวจสอบหรือดำเนินการบางอย่างด้วยตนเอง
HR Analytics / Dashboard
นำข้อมูลมาสรุปและวิเคราะห์สำหรับ HR และผู้บริหาร
จึงสามารถมองความสัมพันธ์แบบง่าย ๆ ได้ว่า
HR → คน
HRM → กระบวนการบริหาร
HRMS → ระบบเทคโนโลยีที่ช่วยจัดการกระบวนการ
Payroll อยู่ตรงไหนของ HRM?
Payroll หรือระบบเงินเดือน เป็นหนึ่งในกระบวนการสำคัญของ HRM
แต่ Payroll ไม่ได้ทำงานแยกออกจากข้อมูลอื่น
ก่อนที่จะคำนวณเงินเดือน องค์กรอาจต้องใช้ข้อมูลจากหลายส่วน เช่น
เวลาทำงาน → กะ → ขาด → ลา → มาสาย → OT → รายได้/รายหัก → Payroll
จากนั้นจึงนำไปสู่กระบวนการอื่น เช่น
Payroll → ภาษี → ประกันสังคม → ธนาคาร → รายงาน
หากข้อมูลต้นทางไม่ถูกต้อง ผลลัพธ์ของ Payroll ก็อาจผิดพลาดตามไปด้วย
ดังนั้นระบบ HRM ที่ดีควรช่วยให้ข้อมูลตั้งแต่ต้นทางจนถึงปลายทางเชื่อมโยงกันอย่างเป็นระบบ
ทำไมองค์กรจึงควรมีระบบ HRM?
เมื่อองค์กรยังมีพนักงานจำนวนไม่มาก การใช้ Excel หรือเอกสารอาจเพียงพอสำหรับบางกระบวนการ
แต่เมื่อจำนวนพนักงานเพิ่มขึ้น ปัญหาที่มักเกิดขึ้นคือ
ต้องกรอกข้อมูลซ้ำหลายครั้ง
ใช้เวลาตรวจสอบข้อมูลมากขึ้น
ข้อมูลอยู่หลายไฟล์
ใช้ข้อมูลคนละเวอร์ชัน
ตรวจสอบประวัติย้อนหลังได้ยาก
มีความเสี่ยงจากความผิดพลาดในการคำนวณ
การจัดทำรายงานใช้เวลานาน
ระบบ HRM จึงเข้ามาช่วยสร้าง Single Source of Data หรือแหล่งข้อมูลหลักที่ใช้ร่วมกันในองค์กร
เมื่อข้อมูลถูกจัดเก็บอย่างเป็นระบบ HR สามารถลดเวลาที่ใช้กับงานประจำ และนำเวลาไปใช้กับงานที่สร้างคุณค่าให้กับองค์กรมากขึ้น
จาก HRM สู่ HR Analytics
ประโยชน์ของระบบ HRM ไม่ควรจบอยู่ที่การเก็บข้อมูล
เมื่อองค์กรมีข้อมูลที่เป็นระบบแล้ว ข้อมูลเหล่านั้นสามารถนำมาวิเคราะห์ต่อได้ เช่น
จำนวนพนักงาน (Headcount)
ค่าใช้จ่ายเงินเดือน
ค่า OT
อัตราการขาดงาน
อัตราการลาออก
ต้นทุนบุคลากรแยกตามหน่วยงาน
แนวโน้มกำลังคน
ข้อมูลเหล่านี้สามารถนำมาสร้าง HR Dashboard เพื่อช่วยให้ผู้บริหารมองเห็นสถานการณ์ขององค์กรได้ง่ายขึ้น
นี่คือจุดที่ HRM เริ่มเปลี่ยนจาก “ระบบเก็บข้อมูล” ไปสู่ “ระบบข้อมูลเพื่อการบริหาร”
Business Plus HRM กับการจัดการข้อมูลบุคลากร
Business Plus HRM เป็นระบบที่ช่วยสนับสนุนงานด้านการบริหารบุคลากร โดยเฉพาะกระบวนการที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลพนักงาน เงินเดือน และเวลาการทำงาน
การเลือกระบบ HRM จึงไม่ควรพิจารณาเพียงว่า
“โปรแกรมคำนวณเงินเดือนได้หรือไม่?”
แต่ควรถามเพิ่มเติมว่า
ข้อมูล Time Attendance เชื่อมกับ Payroll ได้หรือไม่?
รองรับโครงสร้างเงินเดือนและเงื่อนไขขององค์กรหรือไม่?
ตรวจสอบข้อมูลย้อนหลังได้หรือไม่?
สามารถนำข้อมูลมาจัดทำรายงานเพื่อการบริหารได้หรือไม่?
และ
เมื่อองค์กรเติบโต ระบบสามารถรองรับกระบวนการที่ซับซ้อนขึ้นได้หรือไม่?
เพราะเป้าหมายของ HRM ไม่ใช่เพียงทำให้งาน HR เร็วขึ้น แต่คือการทำให้ คน กระบวนการ และข้อมูล ทำงานร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพ
HRM X Co., Ltd.
ให้คำปรึกษาและบริการระบบ Business Plus HRM
Payroll • Time Attendance • HR Management
องค์กรที่กำลังเริ่มต้นระบบ HRM หรือต้องการปรับปรุงระบบ Payroll และ Time Attendance สามารถติดต่อ HRM X เพื่อขอข้อมูลและคำปรึกษาเพิ่มเติมได้